Zmiana strategii czy posunięcie taktyczne?

„Kończy się era naiwnej globalizacji – czas na repolonizację gospodarki, rynku i kapitału” – te słowa Premiera Donalda Tuska podczas Europejskiego Forum Nowych Idei wywołały burzę. Czy zapowiedź repolonizacji gospodarki to strategiczna zmiana kursu, czy taktyczny ruch przed wyborami?

Globalna wojna celna z perspektywy kilku dni

Niektórzy próbują się doszukać w amerykańskich działaniach jakiegoś głębszego sensu. Ostatnie decyzje USA skłaniają do stwierdzenia, że obecna polityka zagraniczna tego państwa to bardziej walenie na oślep w mniej więcej sprecyzowanym kierunku (Chiny jako  główny wróg USA), niż jakimkolwiek racjonalne działanie.

Debaty

Żer mają telewizje wszelkiej maści i fundują nam święto demokracji, mimo że nawet zainteresowana publiczność już dawno straciła orientację, w czym uczestniczy i o co chodzi. TVP, jak z jej komunikatów wynika, usilnie szykuje się do przeprowadzenia obowiązkowej debaty wszystkich kandydatów, a ma do posadzenia przed kamerami i przepytania kilkanaście osób.

Kto pierwszy przyzna, że najpierw pojedzie do Berlina?

Nikt nie odważył się wypowiedzieć najbardziej oczywistej prawdy: że najważniejszą podróżą będzie ta do Berlina. Tak jakby Niemcy były nie naszym zaprzyjaźnionym sąsiadem, najważniejszym partnerem gospodarczym, lojalnym sojusznikiem w NATO, państwem, które utorowało nam drogę do Unii Europejskiej – lecz krajem zadżumionym, do którego lepiej się nie zbliżać.

Reality show w Końskich

Problemem współczesnej demokracji jest to, że na polityczne stanowiska, wymagające kompetencji i kwalifikacji osobowościowych, wybieramy na podstawie telewizyjnych political reality show. Debata w Końskich bezlitośnie obnażyła słabości wszystkich kandydatów, lecz nie potwierdziła szczególnych predyspozycji liderów sondaży.

Zła odpowiedź

Z pełną świadomością wprowadzania chaosu w przyjętych przez Polskę zobowiązaniach międzynarodowych Sejm i Senat, a następnie Prezydent, przyjęli zmiany w ustawie o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP. Wpisano do niej definicję instrumentalizacji migracji, odbiegającą od definicji z unijnego Rozporządzenia ws. reagowania na sytuacje kryzysowe.

„Morderca” i inne przypadki

Uczczenie rocznicy odejścia „naszego papieża” nie wniosło niczego dobrego: nabuzowanie wystrzeliło, Prezes zabrał głos bez trybu, a widok niesymetrycznych gabarytowo Kaczyńskiego i Giertycha wielu obserwatorów naprawdę rozbawił do łez. Niemniej jednak widmo mordu naprawdę krążyło po sali obrad plenarnych i przez chwilę wydawało się, że wyda swoje owoce.

Czy jesteśmy bezradni wobec głupoty i zacietrzewienia?

U źródeł rozrób na granicy polsko-niemieckiej wokół rzekomych „tysięcy” migrantów „relokowanych” jednostronnie przez Niemcy do Polski leży owe polityczne złoto (w obliczu wyborów prezydenckich), odwołujące się do emocji w dwóch obszarach zagospodarowanych przez obecną opozycję od lat: brutalnej narracji antyniemieckiej i zagrożenia migracyjnego.

Nadprodukcja aspirantów

Na razie dla siedmiorga kandydatów można znaleźć racjonalne uzasadnienie startu w wyborach. Co kieruje pozostałymi, że chcą ponosić beznadziejny trud i wydać trochę pieniędzy? Obwiniałbym za to media społecznościowe. Gdy każdy może na własnym blogu ujawnić z nadzieją swoje poglądy, a do tego zyska kilkaset lajków, poczuje ciężar buławy w plecaku.

Wojna celna Trumpa

Donald Trump ogłosił nowe importowe taryfy celne. W ten sposób USA wprowadziły największe ograniczenia handlowe od lat 30. XX wieku. Dzień ten został określony jako Dzień wyzwolenia Ameryki, który ma przynieść zniwelowanie jej długów. Bardziej prawdopodobne, że dzień ten zapisze się w historii jako początek recesji, porównywalnej do tej sprzed stu lat.

Marianna zasłania oczy

Nie tylko polska partia PiS wyspecjalizowała się w wyciąganiu pieniędzy z państwowej kasy. Za sprzeniewierzenie środków publicznych sąd karny w Paryżu skazał Marine Le Pen, liderkę radykalnie prawicowego Zjednoczenia Narodowego, na cztery lata więzienia, grzywnę i pozbawienie na pięć lat biernego prawa wyborczego. To może przekreślić szanse pani Le Pen na prezydenturę.

Restart kampanii

Zmagania kandydatów do najbardziej prestiżowego fotela w państwie (bo przynależącego do najwyższego przedstawiciela Rzeczypospolitej – Konstytucja RP), dotąd toczące się niemrawo, bez ciekawszych pomysłów i nieprzyciągające szczególnej uwagi opinii publicznej, teraz nabiorą kolorów. Do dnia głosowania pozostało raptem 48 dni, to już ostatnia prosta.

Historia się powtarza? Historiam nunc pleno orbe venit

Czy będzie to przykład przebudzenia się demokratycznych sił wobec petryfikacji autorytaryzmu tureckiego systemu prezydenckiego? Turcja przetrwała wiele takich kryzysów w przeszłości, to swego rodzaju część jej politycznego kodu. Można wręcz stracić rachubę, ile razy w przeszłości wydawało mi się, że kryzys systemowy doprowadzi do krachu…

Proxi-kandydaci

42 osoby zarejestrowały się na stronie PKW, deklarując chęć kandydowania w wyborach prezydenckich 18 maja. Większość z nich jest znana co najwyżej swoim sąsiadom. Nawet najbardziej znane nazwiska są w istocie awatarami partii i projektów politycznych. Dodatkowo, zachodząca na naszych oczach deprecjacja samego instytutu prezydenta podważa sens wybierania głowy państwa w wyborach powszechnych.

Prawica a sprawa polska

Czy polska prawica posiada zdolność do współpracy międzynarodowej w sprawach bezpieczeństwa Rzeczypospolitej? Pytanie jest zasadne, gdyż zachowanie polityków prawej strony polskiej sceny politycznej poddaje pod wątpliwość ich umiejętność adekwatnego rozumienia wyzwań przed naszym krajem i wyszukiwania optymalnych rozwiązań.

Cała nadzieja w Europie

Na szczęście jest jeszcze Unia Europejska i jej sojusznicy, którzy wykazują się solidarnością w tym trudnym momencie. Już raz, w marcu, powstrzymali Trumpa i Putina przed porozumieniem ponad głowami w stylu Monachium’1938. Przywódcy Rosji i USA musieli przyjąć do wiadomości, że bez UE i bez Ukrainy żadne negocjacje nie doprowadzą do trwałego uregulowania.

Weekendowe wojska

Nikt nie rodzi się żołnierzem. Kandydatów trzeba nie tylko wyszkolić, ale i odpowiednio ukształtować ich psychikę, tj. zdyscyplinować i wyrobić nawyki niezbędne w specyficznych warunkach pola walki. Rzecz też nie w samym strzelaniu, ale i w obsłudze technicznej broni oraz umiejętności jej użycia w różnych sytuacjach. Na to wszystko niestety potrzeba czasu.

Do Turcji nie jeździ się li tylko na wakacje

Przytaczam (tłumaczenie własne) najistotniejsze fragmenty przesłania Erdoğana do uczestników szczytu UE 6 marca, by je potem częściowo choćby rozszyfrować. Śmiem twierdzić, że to właśnie podczas (nawet nie w wyniku) tego szczytu, w świetle bardzo precyzyjnego przesłania prezydenta Turcji, podjęto decyzję, iż Donald Tusk, złoży roboczą wizytę w Ankarze.

Wiadomo, co zrobi Putin

Od kilku godzin trwa powszechne zastanawianie się, jak na uzgodnioną przez Amerykanów i Ukraińców propozycję zawieszenia broni na trzydzieści dni zareaguje Rosja. W pierwszych komentarzach raczej dominuje pogląd, że odrzuci ten pomysł. Jednak w strategicznym interesie Putina leży nie igranie z Trumpem, lecz doprowadzenie do pokoju na jego warunkach.

Unia Obronna

Końcówka tygodnia obfitowała w sygnały, że przyjęty przez Europejczyków kurs na budowę własnych, autonomicznych zdolności w dziedzinie bezpieczeństwa jest poważny i nieodwracalny. Jeśli ktoś jeszcze łudził się, że nowa polityka Donalda Trumpa w odniesieniu do Rosji, Ukrainy, Europy oraz zakończenia wojny to tylko słowa – najwyraźniej porzucił te nadzieje.

Sejm odbiera immunitety

Moim zdaniem istnieje całkiem silny nurt w PiS, który nawet skłonny byłby otrząsnąć się i publicznie przyznać do popełnionych błędów i wypaczeń, byleby tylko nie brnąć dalej w rozliczeniach i ich skutkach. Mówi się, że przewodzi mu były premier Morawiecki, następny przecież w kolejce do golenia. Pokuta jest zawsze możliwa, ale na razie prawda ważniejsza.

Aux armes, Européens!

Wydaje się więcej niż prawdopodobne – i absolutnie logiczne – że zainteresowani Europejczycy zrozumieli, iż zmiana polityki obecnej ekipy w Waszyngtonie jest nieodwracalna. W związku z tym szykują się na różne scenariusze. Na razie próbują znaleźć rozwiązania doraźne. Szerzej zakrojone działania będą rozważane za trzy dni na posiedzeniu Rady Europejskiej.

Rumuński rollercoaster

25 lutego aresztowano w Rumunii Calina Georgescu, głównego pretendenta do wygrania zapowiedzianych na maj wyborów prezydenckich. Uwięzienie Georgescu jest kolejnym, po dymisji 12 lutego prezydenta Klausa Iohannisa, zwrotem akcji w thrillerze politycznym, jaki zafundowali sobie Rumuni. Zgodnie z zasadami gatunku, zwroty akcji i suspensy następują jeden po drugim, a w tle pozostają służby specjalne.

Jaka brzydka katastrofa!

Spotkanie prezydentów USA i Ukrainy zakończyło się skandalem bez precedensu w historii współczesnej dyplomacji. Na oczach całego świata Trump upokorzył Zełenskiego, a w jego osobie – walczącą o życie Ukrainę. Przegrali obaj.

Transakcyjne bezpieczeństwo polskiej racji?

Kluczowe dla Donalda Trumpa porozumienie z Ukrainą zostało opisane jako istotny krok w kierunku zapewnienia stabilności i dobrobytu gospodarczego tej ostatniej. Brakuje „jeszcze tylko” postanowień dotyczących jej gwarancji bezpieczeństwa i ewentualnie dalszego wsparcia wojskowego USA. Jakie to może mieć znaczenie dla Polski?

Marian Turski, symbol resilience

Mariana Turskiego żegnały na Cmentarzu Żydowskim tysiące Warszawian i gości z zagranicy, w tym prezydent Niemiec Frank-Walter Steinmeier, setki epitafiów, wspomnień i nekrologów. Nazwano Go „świadkiem historii”, „mędrcem”, „sumieniem narodu”. Dla mnie jest symbolem resilience, siły i odporności, która przezwycięża zło i tworzy piękną, optymistyczną opowieść o życiu.  

Po wyborach do Bundestagu

Pierwsze oświadczenia, deklaracje i zamierzenia polityków poszczególnych partii politycznych.

W wyniku głosowania zwycięski Friedrich Merz (CDU/CSU) może skorzystać tylko z jednego partnera – z SPD. Nieprzekroczenie progu przez FDP i Sojusz Sary Wagenknecht jest ich porażką, ale umożliwia utworzenie koalicji złożonej tylko z dwóch ugrupowań.

Zgniły pokój czy dobra wojna?

24 lutego 2022 rozpoczęła się agresja Rosji przeciwko Ukrainie. Trzy lata wojny nie przyniosły rozstrzygnięcia na polu bitwy. Rosja jest równie daleka od podbicia Ukrainy, jak na początku wojny, Ukraina nie ma sił na odzyskanie utraconych terytoriów. Pokojowa szarża Trumpa jest tą opcją zakończenia wojny, która odpowiada przede wszystkim interesom USA.

Kula w łeb

Nie wiem, jak poseł Siarka zamierza w dalszym swoim parlamentarnym życiu zmyć tę ewidentną hańbę, ale można postulować, że skoro tak dobrze zna się na poezji rewolucyjnej, to niech stworzy zespół parlamentarny poświęcony jej recytowaniu. Ci, którzy operują rewolucyjnymi strofami spotykaliby się ponadpartyjnie, aby dać upust swojej pasji i znajomości rzeczy.

Nieudana eskapada

Andrzej Duda przeleciał nad Atlantykiem tam i z powrotem, aby na 10 minut spotkać się z Donaldem Trumpem. Nadzieje, że ich rozmowa mogłaby wpłynąć na zmianę polityki były albo naiwne, albo dyplomatycznie nieszczere. Gdyby amerykański prezydent był zainteresowany opinią polskiego kolegi, mógłby jej zasięgnąć telefonicznie, bez konieczności dalekich podróży.

Zbłąkane komunikaty

Ostrzeżenie przed spadającymi odłamkami rakiety Muska nie dotarło do rządu, ponieważ Polska Agencja Kosmiczna wysłała mail na nieaktualny adres. O czym z rozbrajającą szczerością poinformował minister obrony, zawodowy od dziesięciu lat polityk Władysław Kosiniak-Kamysz. Ujmująca szczerość ministra nie przykrywa zaniedbań w budowie systemu komunikacji rządowej.

Przed wyborami w Niemczech

Sondaże preferencji politycznych, przeprowadzone kilka dni przed wyborami parlamentarnymi w Niemczech, nie dają pełnej odpowiedzi na pytanie o przyszły układ sił w Bundestagu. Jakkolwiek poparcie dla głównych partii politycznych ustabilizowało się, to 28 procent wyborców wciąż nie wie, na kogo odda swój głos 23 lutego.

Rozmowy pod tureckim parasolem

Dobra pogoda zakończyła się nie tylko w Europie. 18 lutego 2025 roku, Ankara… pogoda niżowa… niebo zachmurzone… zimno … deszcz, który za kilka godzin zamieni się w opady śniegu. Czy to tylko z powodów złych warunków atmosferycznych prezydent Erdoğan zaprosił prezydenta Zełenskiego pod swój parasol?

Europa się budzi

Mam nieodparte wrażenie, że w Paryżu jedenastu najważniejszych ludzi Europy podjęło ważne decyzje, choć niespisane na papierze. Spomiędzy wierszy ich wypowiedzi po zakończeniu obrad można wyczytać, że budowa własnych, wspólnych zdolności obronnych ulegnie przyspieszeniu. Unia Europejska i jej bliscy sojusznicy postanowili twardo stanąć na własnych nogach.

Trump a sprawa polska

Jednak słowa i działania amerykańskiego prezydenta odcisną ślad na naszych tegorocznych wyborach. Ale nie w ten sposób, jak sobie to wyobrażają zapatrzeni weń rodzimi naśladowcy, tylko dokładnie w odwrotny.

Co mogą zrobić Europejczycy na jutrzejszym szczycie w Paryżu?

Co dalej z Ukrainą i Europą?

Stało się. Jak Trump zapowiedział w kampanii wyborczej, tak też zrobił. Zgodził się na główne żądania Putina i faktycznie zakończył wojnę. O tym, czy Putin też z czegoś zrezygnował, dowiemy się w trakcie negocjacji, które mają się rozpocząć „natychmiast”. Niestety, nie istnieje alternatywny scenariusz. UE będzie musiała przekształcić się w sojusz wojskowy.